|
Tarihi fırsat:
Sulukule bilim adamlarına emanet
Kentsel dönüşüm projesi gerekçesiyle yıkılan Fatih'teki
Neslişah ve Hatice Sultan mahallelerinde (Sulukule) bilimsel
kazı yapılması kararı alındı.
Sakarya üniversitesi Arkeoloji uzmanları Sulukule'de
tarihi mirasın peşinde.
Kentsel dönüşüm projesi ile oldu bittiye getirilen, altı yüz
kişi civarında vatandaşa satılan yeni projenin akıbeti
karanlık.
Bilim adamları Fatih belediyesinin moloz döküm alanı gibi
kullandığı proje alanına sonradan dökülen molozlar
temizleniyor, sahaya kurulan elektronik düzenekler yoluyla
yer altının fotoğrafı çekiliyor.
Bu araştırma sonucunda zeminde tarihi objelere ulaşıldığında
fatih belediyesinin yaparak uygulamaya koyduğu kentsel
dönüşüm projesinden villa alanların elinde arkeolojik alanda
bir tapu hatıra olarak kalacak gibi görünüyor.
uygulamalarını gördüğümüz saraçhane parkı, Sultanahmet
parkındaki açık alan müze uygulaması burada hayat
geçirilecek.
10 nisan 2010 Fatih belediye meclisi 2009 faaliyet raporunun
okunması sırasında başkan Mustafa Demir, iki hafta sonra
SULUKULE projesine başlıyoruz diyerek, konuşmacı CHP'li
Soner Özimer'e meclis huzurunda bilgi vermişti.
Sayın Demir'in buradaki projeden kastı binaların yapımı
olamaz herhalde, çünkü alan Arkeoloji alanı olarak ilan
edildi. Sayın başkan burada şaka yapmış olmalı diyoruz,
buradaki araştırmaların neticesini heyecanla bekliyoruz.
çalışmaları bir ekip olarak yakından takip ediyoruz. konu
hakkında bilgi belge göndermek isteyenler
fatihten@gmail.com
adresini kullanabilirler.
Abdullah Gözaydın
konu hakkında SULUKULE bloğundaki haber:
HaberVs, geçen hafta yayınladığı haberde İstanbul Tarihi
Yarımada'nın batı sınırında yer alan Sulukule'de arkeolojik
kazı yapılması zorunluluğunu gündeme getirmişti
(Sulukule'nin altı). Çünkü Tarihi Yarımada, Kültür ve Tabiat
Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 17 Haziran 1995 tarihli
kararıyla tarihi ve kültürel sit alanı ilan edilmişti.
Bölgede inşaat izni ancak, binlerce yıldır yerleşim gören bu
alandaki kültür varlıklarının tespit edilmesi ve muhafaza
edilmesi gerekli olanların korunması koşuluyla
verilebilirdi.
Haberin yayına girdiği gün söz konusu alanda arkeolojik kazı
yapılmasına dair hazırlıkların yürütüldüğünü öğrendik.
İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdür Vekili Zeynep Kızıltan bu
bilgiyi doğruladı:
'Henüz nihai proje ortaya çıkmış değil, avan proje üzerinde
çalışıyoruz. Ancak bölgeden sorumlu Yenileme Kurulu (Koruma
Kurulu) arkeolojik kazı yapılması yönünde kararını bildirdi.
Biz de projede yapılan düzenlemeleri ada ada, parsel parsel
kontrol ediyoruz. Bu birimlere dair dosyaların
tamamlanmasını bekliyoruz. Kurul, söz konusu alanın tümünde
kazı yapılmasını karara bağlar ise araştırma çalışmalarımızı
buna göre düzenleriz.'
Sulukule'de -yasalar gereği- bilimsel araştırma yapılması
işlemi, Fatih Belediyesi Etüt ve Proje Dairesi
Başkanlığı'nın Yenileme Kurulu'na başvurusuyla başladı.
Nihai projenin kurul tarafından onaylanmasıyla birlikte
İstanbul Arkeoloji Müzeleri Başkanlığı, kazı izni için
Kültür ve Turizm Bakanlığı'na başvuracak ve inşaatı
yürütecek firmayla (Özkar İnşaat) protokol imzalamayacak.
İhaleyi alan firma endişeli
Toplu Konut İdaresi'nin (TOKİ) inşaat ihalesini Eylül 2009
sonunda kazanan ve 6 Ekim itibarıyla alanı devralan Özkar
İnşaat, gelişmeleri yakından takip ediyor. İnşaat alanını
sac bariyerlerle çevreleyen ve alana konteynırlarını
yerleştiren firma, araştırma projesinin takviminin belli
olması için belediye, müze ve kurulla görüşmelerini
sürdürüyor. Ulaştığımız bir firma yetkilisi, gecikmeden
duyduğu endişeyi şu sözlerle dile getiriyor: 'Kentsel
dönüşüm projesi yıllardır devam etmesine rağmen biz ihaleyi
alana kadar arkeolojik araştırma için hiçbir adım atılmamış.
Şimdi hepsini biz yapmak ve sonuçlandırmak durumundayız.
Arkeologları neler bekliyor?
Şüphesiz Sulukule için alınan bilimsel araştırma kararı,
İstanbul ve dünya tarihi önemli bir fırsat. Çünkü tarihi
boyunca dünyanın en büyük yerleşimlerinden biri olan ve
yoğun yerleşime sahne olan Tarihi Yarımada'da gerçekleşecek
en büyük kazılardan birine şans tanıyor. Bugüne kadar
gerçekleşen kısıtlı sayıdaki yüzey araştırması, Sulukule'nin
toprak altında neler sakladığını anlamak için yeterli
değildi. Yakın zamanda başlaması umulan araştırma, kent
tarihinin karanlık köşelerine de ışık tutabilecek.
İÜ Bizans Sanatı ABD Öğretim Üyesi Engin Akyürek, HaberVs
mikrofonlarına şunları söylemişti:
'Sur içinde (Tarihi Yarımada) herhangi bir yerde toprak
altında buluntu olmaması çok uzak bir ihtimal. Sulukule'nin
hemen kuzeyinde bugün Kariye Müzesi olarak isimlendirilen
Khora Manastırı var. Günümüze sadece kilise kısmı ulaştı ama
aslında bu manastır geniş bir yapılar topluluğudur. Yine
Kariye'nin kuzeyinde, Tekfur Sarayı olarak bilinen ve
Ortaçağ'da Bizans imparatorları tarafından kullanılan
Blakhernai Sarayı'na ait yapılar mevcut. Her iki yapı
grubunun da Sulukule'de devam ediyor olması olası. Yerini
kesin olarak belirleyemesek de o bölgede önemli yapılar
olduğu biliniyor.'
Buzdağının görünen yüzü?
Diğer taraftan Arkeologlar Derneği İstanbul Şubesi 13
Ocak'ta yayınladığı 'Sulukule'de Yenileme Projesi ve
Arkeolojik Kalıntılar' başlıklı duyuruda, alandaki hafriyat
arasında olasılıkla Bizans dönemine tarihlenen kültür
varlıklarının bulunduğuna dikkat çekiyordu. Buluntular dozer
kepçeleri tarafından tahrip edilmişti.
Marmaray Projesi sayesinde son beş yılda Tarihi Yarımada'da,
İstanbul'da bugüne kadar gerçekleştirilen en kapsamlı kent
içi arkeolojik araştırmalar yapıldı. Başta Yenikapı olmak
üzere bu 'zorunlu' kazılar, İstanbul ve dünya tarihine somut
katkılarda bulundu.
Görünen o ki Sulukule'de -kentsel dönüşüm projesini
yürütenleri olmasa da- arkeolog ve tarihçileri renkli günler
bekliyor.
Yazı: Gökhan Tan (http://www.habervesaire.com/haber/1712/)
Sulukule'nin Altı başlıklı haber: http://www.kesfetmekicinbak.com/arkeoloji/09345/
Arkeologlar Derneği İstanbul Şubesi: Sulukule'de Yenileme
Projesi ve Arkeolojik Kalıntılar http://www.kesfetmekicinbak.com/arkeoloji/09349/
|
