İdare mahkemesince üç ayrı davada projesi iptal edilen Kısaca "Sulukule"
projesi içinde 2006 yılından evvel hak sahibi olduğu belirlenen 199 adet
hak sahibinin ödemekle yükümlü olduğu "Artan maliyet hesapları
nedeniyle" 4.474.887.00 TL, beş milyon liraya yakın bir miktar Fatih
halkının parasından, Fatih belediyesi Bütçesinden ödenmesine dair karar
09.03.2013 Cuma günü Fatih belediye meclisinde AKP'li 23 meclis üyesinin
kabul, 12 CHP ve 1 SP'li üyenin Ret oyuna rağmen oy çokluğu ile kabul
edildi.
Toplamı 680 küsür hak sahibi olduğunu sandığımız proje içinde 199 hak
sahibi nasıl belirlenmiş anlayamadık, Kura çekiminde konuşmalardan
anladığımız kadarıyla Sulukle projesi içinde eski mahalleli olarak 19
aile kaldığını, Bunların proje içinde bir arada kura dışı yer istediğini
görmüştük. Eski mülk sahipleri 19 ise , Şimdi On milyon liraya tekabül
eden bir fiyat farkının TOKİ-Fatih belediyesi bütçesinden ortak
verilmesi ile kimler ihya edilmek istenmektedir.
Sulukule; 22 Nisan 2006 tarihli Bakanlar Kurulu
kararıyla “Yenileme Alanı” ilan edildiği halde buradaki mülk el
değiştirmeleri 2003 tarihinde başladığını biliyoruz, Bu on milyona yakın
£ 8.949.774,00
Maliyet farkının alınmayacağı kişiler Projenin esas sahibi olan Romanlar
mı? yoksa projenin yapılacağını bilerek oradan çok ucuza yer alan
fırsatçılar mı olduğu muhalefet parti mensuplarının öğrenmesi, bunu
kamuyu ile paylaşması gerekmektedir.
SULUKULE MÜLK
SAHİPLERİ DERNEĞİ SORUYOR!
Bu 199 Mülk sahibini Hangi kriterlere göre tespit ettiniz?
Fatih Belediye meclisine 09.03.2013 cuma günü sunulan
RAPORUN ÖZÜ:
5393 sayılı
Belediye Kanununun 18. Maddesinin (d) bendi gereği, İstanbul
ili, Fatih ilçesi, Hatice Sultan ve Neslişah Mahalleleri’nin
1. Grup 2 Nolu Yenileme Alanları Proje ve Uygulamalarına
İlişkin 6 No’ lu Ek Protokol” kapsamında bedelinin
ödenmesine ilişkin karar alınmasıhakkında.
TEKLİF :
Fatih Belediye Meclisi
tarafından Komisyonumuza havale edilen Etüd Proje
Müdürlüğünün 30 /01 /2013 tarih ve 312 sayılı teklifi.
KOMİSYON RAPORU :
İlgi:
21.01.2013 tarih ve 7045 sayılı Başbakanlık Toplu Konut
İdaresi Başkanlığı yazısı ve Eki 6 No’ lu Ek Protokol.
İstanbul ili,
Fatih ilçesi, Hatice Sultan ve Neslişah Mahalleleri’nin bir
kısmı,5366
sayılı “Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların
Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında
Kanun”a istinaden 19/10/2005 tarih, 2005/109 sayılı ve
09/06/2006 tarih, 2006/70 sayılı Belediye Meclis kararı ile
Yenileme Alanı kapsamına alınmış olup, bu karar 03/04/2006
tarih, 2006/10299 sayılı ve 13/09/2006 tarih, 2006/10961
sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile onaylanarak 22/04/2006
tarih, 26147 sayılı ve 13/10/2006 tarih, 26318 sayılı resmi
gazetede yayınlanarak ilan edilmiş ve yürürlüğe girmiştir.
Yenileme Alanı
olarak tescil ve ilan edilen bölgede projelerin oluşumu ve
uygulamanın yapılmasına dair Belediyemiz, TOKİ ve İBB
Başkanlığı arasında 13.07.2006 tarihinde Protokol
imzalanmıştır (Ek: 1). İmzalanan protokol gereği alanda
yapılan konutların dağıtımı için26.06.2012
tarihinde,noter
tarafından kuraları çekilmiş ve konutların hak sahipleri
belirlenmiştir. Hak sahipleri için belirlenen konutların
noter tarafından çekilmiş olan onaylı listeleri
Müdürlüğümüzce TOKİ’ye iletilmiştir.
TOKİ, maliyet
bedeli üzerinden konutların şerefiyeli bedellerini
belirlemiş ve hak sahiplerinin kesin anlaşmaları yapması
için Halk Bankası Vatan Caddesi Şubesine göndermiştir. Ancak
belirlenen bedeller hak sahipleri tarafından yüksek bulunmuş
ve yoğun tepkilerin oluşmasına sebebiyet vermiştir. Bu
tepkiler nedeniyle konu TOKİ ile tekrar görüşülmüş ve alanda
proje başladığından bu güne kadar mülkünü satmayan hak
sahiplerine yönelik ortak bir sübvansiyon yapılmasına karar
verilmiştir. Bu karar gereği TOKİ ile 6 No’ lu Ek Protokol
düzenlenmiş ve bu protokol “İstanbul Fatih İlçesi 1.
Grup 2 Nolu Yenileme Alanları Proje ve Uygulamalarına
İlişkin 6 No’ lu Ek Protokol” adı altında 16.01.2013
tarihinde imzalanmıştır (Ek: 2)
Söz konusu Ek
protokolün “Protokolün Konusu, Kapsamı ve Dayanağı
Gereğince Yapılacak İşlemler” başlığı
altında 4. maddesinde;
“13.07.2006 tarihinde imzalanan İstanbul Fatih İlçesi 1.
Grup 2 Nolu Yenileme Alanları Proje ve Uygulamalarına
İlişkin Protokol kapsamında TOKI tarafından 2985 sayılı
Toplu Konut Kanunu’nun Ek 7 inci maddesi gereğince
gerçekleştirilecek sübvansiyon işleminde, proje
başlangıcında mülk sahibi durumundaki kişilere TOKİ
tarafından hak sahipleri lehine yapılacak toplam sübvansiyon
bedelinin yarısına tekabül eden bedel BELEDIYE tarafından
ödenecektir.
TOKİ
tarafından yapılmış olan proje alanında bulunan ve
mülkiyetini proje başlangıcından günümüze kadar devir
etmemiş olan 199 adet hak sahibine (Ek–5) veya daha sonra
ayni vasfı taşıdığı tespit edilen hak sahiplerine ait
konutların bedeli kuraya esas alanları dikkate alınarak,
brüt 2.000 TL/m2 den hesaplanacaktır.
BELEDIYE,
proje başlangıcından bugüne kadar taşınmazlarını satmamış,
devir ve temlik etmemiş olan hak sahiplerine, TOKI
tarafından yapılacak olan sübvansiyona yönelik gerekli olan
Başbakanlık Onayının alınmasını takiben oluşacak olan
sübvansiyon bedeli olan £ 8.949.774,00'nin yarısı £
4.474.887,00'yi TOKI' ye nakden ve peşin olarak
ödeyecektir. Ancak
BELEDIYE
alacağı konutlar için bu sübvansiyondan faydalanmayacaktır.
BELEDIYE'
nin yapacağı ödemeden sonra, 199 kişinin dışında, proje
başlangıcında mülk sahibi olup da sübvansiyondan
faydalanması gerektiği halde faydalanmayan hak sahipleri
olduğu anlaşılır ise bu hak sahiplerine yönelik yapılacak
olan sübvansiyonun yarısı ile BELEDİYE' ce, TOKI’ ye
şerefiye bedeli vb. nedenlerden dolayı eksik ödeme yapıldığı
belirlenen bedellerin BELEDİYE ' ye düşen payın tamamı
BELEDİYE' ce TOKİ’ye nakden ödenecektir. Bu işlemlerden
dolayı BELEDİYE tarafından TOKI' ye fazla ödeme yapıldığı
tespit edilir ise fazla ödenen miktar TOKİ tarafından
BELEDİYE' ye peşin olarak nakden geri ödenecektir.”Denilmektedir.
İş bu Protokol
içeriğinde 5393 sayılı Belediye Kanununun 18. Maddesinin (d)
bendi gereği, gerekli kararın alınmasıile
ilgili teklif incelenmiş olup Komisyonlarımızca UYGUN
görülmüştür.
Ortak Komisyonlarımızın
kararı Meclisin onayına arz olunur. 28.02.2013
HUKUK KOMİSYONU
Av. Ali METİN
Av. Zümbül ODAMAN
TAŞKIN
Komisyon
Başkanı
Başkan Vekili
M. Zeki GÜNDOĞDU
Fazıl Uğur SOYLU
Raportör
Üye
BÜTÇE KOMİSYONU
Orhan
NARİN
Yahya ATICI
Komisyon
Başkanı
Başkan Vekili
Tansel
KAYA Soner
ÖZİMER
Raportör
Üye
Meclis Başkan vekili Ali Metin
tarafından oylanan teklife AKP eksiksiz evet derken, CHP ve
SP Hayır dedi.
YORUMLAR:--------------------------------------------------------------------------------
SULUKULE PROJESİNDE 199 HAK SAHİBİNE 4.474.887,00 TL, YARDIM
FATİH BELEDİYESİ BÜTÇESİNDEN YAPILIYOR
SULUKULE MÜLK SAHİPLERİ DERNEĞİ SORUYOR!
Bu 199 Mülk sahibini Hangi kriterlere göre tespit ettiniz?
İdare mahkemesince üç ayrı davada projesi iptal edilen Kısaca
"Sulukule" projesi içinde 2006 yılından evvel hak sahibi olduğu
belirlenen 199 adet hak sahibinin ödemekle yükümlü olduğu "Artan
maliyet hesapları nedeniyle" 4.474.887.00 TL, beş milyon liraya
yakın bir miktar Fatih halkının parasından, Fatih belediyesi
Bütçesinden ödenmesine dair karar 09.03.2013 Cuma günü Fatih
belediye meclisinde AKP'li 23 meclis üyesinin kabul, 12 CHP ve 1
SP'li üyenin Ret oyuna rağmen oy çokluğu ile kabul edildi.
Toplamı 680 küsür hak sahibi olduğunu sandığımız proje içinde
199 hak sahibi nasıl belirlenmiş anlayamadık, Kura çekiminde
konuşmalardan anladığımız kadarıyla Sulukle projesi içinde eski
mahalleli olarak 20 aile kaldığını, Bunların proje içinde bir
arada kura dışı yer istediğini görmüştük. Eski mülk sahipleri 20
ise , Şimdi Dokuz milyon liraya tekabül eden bir fiyat farkının
TOKİ-Fatih belediyesi bütçesinden ortak verilmesi ile kimler
ihya edilmek istenmektedir.
Sulukule; 22 Nisan 2006 tarihli Bakanlar Kurulu kararıyla
“Yenileme Alanı” ilan edildiği halde buradaki mülk el
değiştirmeleri 2003 tarihinde başladığını biliyoruz, Bu on
milyona yakın £ 8.949.774,00 Maliyet farkının alınmayacağı
kişiler Projenin esas sahibi olan Romanlar mı? yoksa projenin
yapılacağını bilerek oradan çok ucuza yer alan fırsatçılar mı
olduğu muhalefet parti mensuplarının öğrenmesi, bunu kamuyu ile
paylaşması gerekmektedir.
AKLIMIZIN ALMADIĞI SORULAR:
Sulukule projesi 22 Nisan 2006 tarihinde projesi kabul edilmiş
olsa bile, buradaki mülklerin el değiştirmesi 2003 yılından
itibaren başladığını biliyoruz.
Projeyi hazırlayanların sızdırdığı bilgilerden olsa gerek,
Kimsenin rahatlıkla giremediği Neslişah ve Hatice Sultan
Mahalleleri proje alanından mülk almaya başlamışlardı.
O tarihlerde neslişah spor kulübü görevlisi olarak bu satışları
yakınen gözlemiştik.
Şimdi 2003-2006 Arasında buradan mülk edinenler hepsi Roman
olmadığı ortada, Proje gerekçesi olan "Romanların sosyal
seviyelerini yükseltmek, onları topluma kazanmak" adına olduğunu
düşündüğümüzde 2003 öncesi, Kaç Roman mülk sahibi bu gün
Sulukule projesinde hak sahibidir. bilmiyoruz.
Sorduğumuzda hiçbir yetkiliden objektif cevap alamıyoruz,
basının ve muhalefetin bu konulardan habersiz olduğu ortada.
Sosyal bir proje alanında Otel ve AVM'nin ne işi var?
Romanların hayatını güzelleştirmek amacıyla yapılan projede 90
dönüm alanın önemli bir miktarında bir oteL birde Alış veriş
merkezi inşa edildi.
Ayrıca TOKİ'nin 19 daire sahibi olduğu ortaya çıktı, Geçenlerde
"07.03.2013 tarihinde" Eskidj emlak tarafından satışa sunulan
evler 360.000TL ila 570.000 TL arasında alıcı bularak
satıldığını öğrendik.
Fatih belediyesinin elinde 35 daire olduğunu biliyoruz, Yakında
bu dairelerinde aynı şekilde satılacağı söyleniyor.
Otel ve AVM kime / nasıl satılacağını henüz bilmiyoruz...
Ve Çevre ve Şehircilik bakanlığının açıkladığı Sulukule projesi
tipi evlerin "Arsa hariç" maliyet fiyatları M2 470 TL
olduğu halde TOKİ buradaki ücretlendirmeyi M2, 2000 TL
üzerinden hesapladığını görüyoruz. Bu % 400'ün üzerindeki bir
fiyatlandırma hangi kriterlere göre yapılmıştır.
Sulukule projesi Sosyal bir proje olduğunu söyleyenler, Bu RANT
projesi gibi fiyatlandırılan proje hakkında neden
susmaktadırlar.
Vatandaşın elinde hiçbir hukuki güvence yok!
Proje başlangıcında Fatih belediyesi ve TOKİ'nin mülk
sahiplerinden aldığı "Taahhütname" gereği hiçbir hak
belirleyemeyen yeni/eski mülk sahipleri hukuken çıkmazda.
Projenin iptal edilmesi ile iyice umutsuzluğa düşen mülk
sahipleri "idamlık mahkum gibi" kaderine razı, TOKİ ve fatih
belediyesi haklarında ne karar verirse ona uymaya mahkum
olduklarını beyan ediyorlar.
Bu konuda hayata geçirilen dayanışma derneklerinin de elinde
önemli bir argüman yok.
TOKİ'nin elinde olan 26 adet Koruma kurulu tescilli yapının
akıbeti nedir, Bilinmiyor.
Mevcut proje alanında 5-6 tane tescilli eser olmasına rağmen,
TOKİ'nin ukdesine geçtiğini bildiğimiz 26 Adet tescilli eser
sivil mimarlık örneği bina Nerede?
Hangi parselde yapılacaklar, Böyle açıkta olan parseller var mı?
Dernekten aldığımız bilgiye göre Sulukule proje alanında böyle
26 tescilli binanın yapılacağı bir alan yok, Bunun hesabını
TOKİ'ye kim soracak?
Bu tescilli binalar orijinal parselinde olması gerekmiyor mu?
Yenileme kanunu gereği Sulukulenin tarihi sokak konumu korunması
gerekiyordu, Bu plan ne kadar aslına uygun korundu?
Sulukule'de şaibeli gelişmeler bitmek bilmiyor.
İdare mahkemesinin Projeyi iptal etmesine rağmen bir yıldan
fazladır inşa faaliyetlerinin devam edildiği "Sulukule" Neslişah
ve Hatice Sultan Mahalleleri Yenileme Projesi, Yürürlükte olan
hukuki sorumlulukların gereği düşünülmeden devam ediyor.
Sulukule olarak bilinen Neslişah ve Hatice Sultan Mahalleleri
Yenileme Projesini kapsayan, Fatih’teki Sur Koruma Bandı’nda yer
alan 90 bin metrekarelik bölgede, 640 konutun inşası bitme
noktasına geldi. Bölgede yeni yapılan evler gelir düzeyi yüksek
aileler için tasarlandı.
Sulukule’nin "Kiracı konumundaki" eski sakinleri olan Romanlar,
bölgeden 60 kilometre uzaklıktaki Taşoluk TOKİ konutlarına
gönderilmişti, Mülk sahibi Romanlar Yenileme projesi gereği
evlerinin elektrik, su , yol gibi temel ihtiyaçlarına engeller
konularak mülklerini satmaya mecbur bırakıldı.
Evleriniz çok ucuza kamulaştırılacak dedikodusu ağır basınsa
20-30 bin lira değeri olan evlere 45-70 bin lira arası değer
biçilince Romanlar projede ne kaybettiklerini bilmedikleri halde
evlerini sattılar.
Proje iptal edildi ama!
FATİH Belediye Başkanlığı ile Kültür ve Turizm Bakanlığı
aleyhine Sulukule projesinin iptaline ilişkin açılan üç ayrı
dava, aynı gerekçelerle kabul edildi ve işlemin iptaline karar
verildi. İstanbul Mimarlar Odası, Şehir Plancıları Odası ile
Roman Kültürünü Geliştirme ve Dayanışma Derneği tarafından
açılan, İstanbul 4’üncü İdaresi’nde görülen üç ayrı davada,
Sulukule projesinin SİT alanı üzerine, Koruma Bölge Kurulu
kararlarına aykırı olarak inşa edildiği, Romanlar’ın mülkiyet
hakkının ihlal edildiği savunuluyor ve projenin iptali
isteniyordu. Her üç dava da oybirliğiyle kabul edilerek,
projenin iptaline karar verildi.
ROMAN Derneği adına açtığı davayı kazanan avukat Hilal Küey,
Mimarlar Odası’nın kararından hareketle, “İdari davalarda karar,
hüküm niteliğindedir. İşlem iptal edilmiştir, proje derhal
durdurulmalı, UNESCO kriterlerine ve bölgenin tarihsel dokusuna
uygun olarak yeni bir proje ortaya çıkarılmalıdır. Aksi halde
AİHM davamızı zaten kabul etti ve bu kararların uygulanmaması
halinde Türkiye’yi çok büyük tazminat kararları beklemektedir.
Sadece biz değil, yarın öbür gün mülkiyet haklarını yitirmiş
vatandaşlarımız da tek tek dava açtıklarında, AİHM’nin keseceği
tazminat cezalarının haddi hesabı olmayacaktır. Hukuk devletinin
gereği yerine getirilsin” dedi.
1000 yıllık mahallenin kaderi 6 yılda değişti
- Sulukule; 22 Nisan 2006 tarihli Bakanlar Kurulu kararıyla
“Yenileme Alanı” ilan edildi.
- Bölge halkı, bilim insanları, hukukçular ve uluslararası
kuruluşların tüm ısrarlarına karşın yenileme avan projeleri,
ilgili kurulun 2 Kasım 2007 tarihli kararıyla onaylandı.
- UNESCO ICOMOS Dünya Mirası Komitesi projeyle ilgili tarihi
kimliğinden, kültüründen ve tüm değerleriyle bir bütün olan
yapısından soyutlayarak basit bir yenileme mantığıyla yok eden
bir sosyal dışlama, kentsel ranta el koyma ve soylulaştırma
tespitlerinde bulundu.
- Şubat 2008’de Mimarlar Odası İstanbul Şubesi, Sulukule ile
ilgili yenileme avan projelerinin yürütmesinin durdurulması ve
iptali için dava açtı.
- Yargı süreci devam ederken Mayıs 2009’da Sulukule’de yıkımlar
başladı.
- İstanbul 4’üncü İdare Mahkemesi 2 Haziran 2009 günü yürütmeyi
durdurma talebini gerekçesiz olarak reddetti.
- TOKİ, 2009 yılının Eylül ayında yenileme avan projeleri ile
inşaat ihalesine çıktı ve 6 Ekim 2009 itibariyle Sulukule inşaat
firmasına devredildi.
- 6 Mayıs 2010’da Fatih Belediye Başkanı Mustafa Demir
tarafından inşaatın temeli atıldı ve inşaat başladı.